Web sitesi yaptırmaya karar verdiniz; ama aklınızda bir sürü soru var: Nereden başlamalıyım, neleri hazırlamalıyım, hangi firmayla çalışmalıyım, ne kadar sürer? Bu sorular, web sitesi yaptırmayı ilk kez düşünen hemen herkesin aklına gelir.
Bu rehberde süreci, kararları vereceğiniz sırayla anlattık: siteden ne beklediğinizi netleştirmekten firma seçmeye, teklif ve sözleşmede dikkat edilmesi gerekenlerden yayından sonra yapılacaklara kadar. Sonda, kendi sürecinizi kontrol edebileceğiniz kısa bir liste de var.
1. Siteden ne beklediğinizi netleştirin
Başlamadan önce kendinize tek bir soru sorun: Sitenize giren biri ne yapsın istiyorum? Cevabınız, ihtiyacınız olan site türünü belirler:
- Teklif istesin ya da arasın: Hizmet veren işletmeler için genellikle bir kurumsal web sitesi yeterlidir.
- Randevu ya da rezervasyon yapsın: Klinik, güzellik merkezi ya da otel gibi işletmelerde siteye bir randevu veya rezervasyon akışı eklenir.
- Online satın alsın: Bu durumda bir e-ticaret sitesine ihtiyacınız var; ödeme, kargo ve yasal süreçler de işin içine girer.
- Giriş yapıp işlem yapsın: Bayi, müşteri ya da personel paneli gerekiyorsa bir web uygulaması söz konusudur.
Hedef netleşince hangi sayfalara ihtiyacınız olduğu, bütçe ve süre de netleşir. Kurumsal bir sitede bulunması gereken sayfaları kurumsal web sitesi rehberimizde, online satış için gerekenleri e-ticaret sitesi açma rehberimizde anlattık.
Hedefin yanına kitlenizi de yazın: Müşterileriniz kim, sizi genellikle telefondan mı bilgisayardan mı arıyorlar, hangi bölgelerde ve hangi dillerde hizmet veriyorsunuz?
2. Sayfa listesini ve içerikleri hazırlamaya başlayın
Firma seçmeden önce bile hazırlamaya başlayabileceğiniz iki şey var: sayfa listesi ve içerik.
Sayfa listesi çoğu kurumsal sitede şöyle başlar: ana sayfa, hakkımızda, her ana hizmet için ayrı bir sayfa, referanslar, iletişim ve KVKK aydınlatma metni gibi yasal sayfalar. Müşterilerinizin sık sorduğu soruları cevaplamak isterseniz bir blog bölümü de ekleyin.
İçerik için şunları toplamaya başlayın:
- Şirketinizi ve hizmetlerinizi anlatan metinler ya da en azından bu metinler için notlar
- Ofisinizin, ekibinizin ve yaptığınız işlerin gerçek fotoğrafları
- Logonuz; varsa kurumsal renkleriniz ve yazı tipleriniz
- Referans listeniz, müşteri yorumları, sertifika ve belgeleriniz
Tasarım bitse bile metinler ve görseller hazır değilse site yayına alınamaz. Bu yüzden içerik hazırlığını tasarımla aynı anda yürütmek zaman kazandırır. Metinleri kendiniz yazmayacaksanız bunu teklif aşamasında konuşun. Logonuz yoksa ya da yenilemek istiyorsanız logo ve kurumsal kimlik sayfamıza göz atabilirsiniz.
3. Bütçeyi ve takvimi gerçekçi planlayın
Web sitesi yaptırma maliyetini belirleyen başlıca etkenler şunlardır: sayfa sayısı, tasarımın hazır şablondan mı yoksa markanıza özel mi hazırlanacağı, dil sayısı, yönetim panelinin kapsamı ve form, CRM ya da ödeme gibi entegrasyonlar. Hazır şablon ile özel tasarım arasındaki farkları hazır site mi, özel tasarım mı yazımızda karşılaştırdık.
Bütçeyi yalnızca ilk ödemeye göre planlamayın. Alan adı, barındırma (hosting), kurumsal e-posta ve varsa yazılım lisansları her yıl yenilenir. Teklifleri birkaç yıllık toplam maliyet üzerinden karşılaştırdığınızda daha doğru bir karar verirsiniz.
Süre tarafında kurumsal web siteleri kapsamına göre genellikle 2-4 hafta, e-ticaret siteleri ise 6-12 hafta içinde yayına alınır. Sayfa sayısı, içeriklerin hazır olup olmadığı ve tasarım onaylarının ne kadar sürdüğü, süreyi belirleyen başlıca etkenlerdir. Fuar, açılış ya da kampanya gibi yetişmesi gereken bir tarih varsa bunu ilk görüşmede söyleyin.
4. Alan adınızı şirketiniz adına alın
Alan adı (domain), sitenizin internetteki adresidir: firmaniz.com ya da firmaniz.com.tr gibi. Kısa, akılda kalıcı ve Türkçe karakter içermeyen bir ad seçin.
- .com.tr için artık belge gerekmiyor. 14 Eylül 2022’den bu yana .com.tr, .net.tr ve .org.tr uzantılı alan adları belge istenmeden, “ilk gelen alır” ilkesiyle tahsis ediliyor. İstediğiniz ad boştaysa beklemeden kaydettirin.
- Markanızı koruyun. Adınızın hem .com hem de .com.tr uzantısını almak, başkasının bu adresleri kullanmasının önüne geçer.
- Alan adını şirketiniz adına kaydettirin. Alan adı panelinin erişim bilgileri de sizde olsun. Ajansın ya da bir çalışanın adına kayıtlı bir alan adı, ileride firma değiştirmek istediğinizde sorun çıkarabilir.
- Mevcut alan adınızı kontrol edin. Kimin adına kayıtlı olduğuna ve ne zaman yenileneceğine bakın. Yenilenmeyen bir alan adıyla birlikte siteniz ve o adrese bağlı e-postalarınız da çalışmaz hâle gelir.
Barındırma ve kurumsal e-posta seçiminde nelere dikkat etmeniz gerektiğini web tasarım hizmeti sayfamızda anlattık.
5. Doğru firmayı seçin
Teklifler arasında büyük fiyat farkları görebilirsiniz. Karar verirken yalnızca fiyata bakmak yerine şunları değerlendirin:
- Canlı referanslar: Portföydeki ekran görüntüleriyle yetinmeyin; firmanın yaptığı siteleri açın. Özellikle telefonunuzdan açıp sayfaların ne kadar hızlı yüklendiğine, menünün ve formların rahat kullanılıp kullanılmadığına bakın.
- Müşteri deneyimi: Mümkünse firmanın çalıştığı bir işletmeye ulaşın; teslim süresine ve yayından sonraki desteğe dair izlenimlerini sorun.
- Sizi dinliyor mu? İyi bir ekip, fiyat vermeden önce işinizi, müşterilerinizi ve hedefinizi sorar. Hiçbir şey sormadan verilen bir fiyat, sitenin hazır bir kalıba göre yapılacağının işareti olabilir.
- Muhatabınız kim? Süreç boyunca kiminle görüşeceğinizi ve ona nasıl ulaşacağınızı baştan öğrenin. Gerektiğinde yüz yüze görüşebileceğiniz bir ekip, iletişimi kolaylaştırır.
- Taşınabilirlik: Sitenin hangi altyapıyla yapılacağını ve ileride başka bir firmayla çalışmak isterseniz sitenizi taşıyıp taşıyamayacağınızı sorun.
6. Teklif ve sözleşmede dikkat edilmesi gerekenler
Sözlü konuşulan beklentiler, proje ilerledikçe farklı hatırlanabilir. Şu başlıkların teklifte ya da sözleşmede yazılı olmasını isteyin:
- Kapsam: Sayfa listesi, dil sayısı, formlar ve diğer özellikler; yönetim panelinden hangi alanları kendiniz güncelleyebileceğiniz.
- Tasarım ve revizyon: Tasarımın size özel mi hazırlanacağı, kaç revizyon hakkınız olduğu ve onayın nasıl verileceği.
- İçerik: Metin, fotoğraf ve çevirileri kimin hazırlayacağı, içeriklerin siteye kimin gireceği.
- Takvim: Teslim tarihi ve bu tarihin hangi adımlara, örneğin içeriklerin teslimine ve onaylara bağlı olduğu.
- Yıllık giderler: Barındırma, SSL sertifikası, kurumsal e-posta ve lisansların fiyata dahil olup olmadığı; yenileme ücretleri.
- Yayın sonrası destek: Destek süresi, bu sürede nelerin ücretsiz yapılacağı ve sonraki değişikliklerin nasıl ücretlendirileceği.
- SEO temelleri: Sayfa başlıkları ve açıklamaları, site haritası ve Google Search Console kurulumu; mevcut sitenizi yeniliyorsanız eski adreslerin yeni sayfalara yönlendirilmesi.
- Yasal metinler: KVKK aydınlatma metninin ve gerekiyorsa çerez politikasının kim tarafından hazırlanacağı.
- Sahiplik ve erişim: Alan adının şirketiniz adına kaydedileceği; alan adı, barındırma ve yönetim paneli erişim bilgilerinin size teslim edileceği.
Son madde göründüğünden daha önemlidir: Alan adı ve erişim bilgileri sizde olduğunda sitenizin kontrolü de sizde kalır. Teslimde size nelerin verileceğini baştan konuşup yazıya dökmek, iki taraf için de işi netleştirir.
7. Tasarım ve geliştirme sürecine katılın
Süreç genellikle bir keşif görüşmesiyle başlar; site haritası, tasarım, geliştirme, test ve yayınla devam eder. Bu aşamada sizin katkınız sonucu doğrudan etkiler:
- Tasarımı telefonda da onaylayın. Google, siteleri dizine eklerken ve sıralarken sayfaların mobil sürümünü esas alır. Tasarımı yalnızca bilgisayar ekranında değil, telefon görünümünde de görüp onaylayın.
- Gerçek içerikle bakın. Tasarımı örnek yazılarla değil, mümkün olduğunca kendi metin ve fotoğraflarınızla görün; sayfaların gerçekte nasıl görüneceğini ancak böyle anlarsınız.
- Geri bildirimi tek elden ve yazılı verin. Ekibinizin görüşlerini bir kişide toplayıp tek seferde iletin. Farklı kişilerden gelen çelişkili istekler süreci uzatır.
8. Yayına almadan önce kontrol edin
Siteyi yayına almadan önce şunları birlikte test edin:
- Formlar: Her formu deneme mesajıyla doldurun ve mesajın doğru e-posta adresine ulaştığından emin olun.
- Telefon ve WhatsApp: Telefondan dokunduğunuzda doğru numaranın arandığını, WhatsApp butonunun doğru hesaba gittiğini kontrol edin.
- Mobil görünüm: Her sayfayı telefonunuzda açın; taşan metin, okunmayan buton ya da ekrana sığmayan görsel olmasın.
- SSL: Bütün sayfalar https:// ile açılmalı. SSL sertifikası olmayan sayfalarda Chrome, adres çubuğunda “Güvenli değil” uyarısı gösterir.
- Hız: Google’ın ücretsiz aracı PageSpeed Insights ile önemli sayfalarınızın mobil ve masaüstü performansını ölçün.
- Yönlendirmeler: Mevcut sitenizi yeniliyorsanız eski adreslerin her biri, yeni karşılığına kalıcı (301) yönlendirmeyle bağlanmalı. Google da adresler değiştiğinde eski URL’lerden yenilerine sunucu tarafında kalıcı yönlendirme yapılmasını öneriyor. Aksi hâlde eski sayfalarınızın Google’daki yerini kaybedebilirsiniz.
- Firma bilgileri: Şirket unvanı, telefon, adres ve çalışma saatleri her sayfada doğru ve aynı yazılmalı; Google İşletme Profili’nizdeki bilgilerle de birebir örtüşmeli.
- Yasal metinler: KVKK aydınlatma metni ve gerekiyorsa çerez tercih ekranı yerinde olmalı.
9. Yayından sonra sitenizi büyütün
Site yayına girdiğinde iş bitmez; müşteri getiren bir siteye dönüşmesi bundan sonraki adımlara bağlıdır.
- Google’a tanıtın: Google Search Console’u kurup site haritanızı gönderin. Search Console’daki Performans raporu, sitenizin hangi aramalarda kaç kez gösterildiğini ve kaç kez tıklandığını gösterir.
- İşletme Profili’nize ekleyin: Google İşletme Profili’nize web sitenizin adresini ekleyin. Profiliniz yoksa Google Haritalar’a işletme ekleme rehberimiz adım adım yol gösterir.
- Güncel tutun: Yeni projelerinizi, referanslarınızı ve duyurularınızı ekleyin. Müşterilerinizin sorduğu soruları blog yazılarıyla cevaplamak, sitenizin Google’da daha fazla aramada görünmesine yardımcı olur; nasıl yazılacağını SEO uyumlu içerik rehberimizde anlattık.
- Yedek ve güncellemeleri aksatmayın: Sitenin düzenli yedeklendiğinden ve altyapının güncel tutulduğundan emin olun; bu işi kimin üstleneceğini baştan netleştirin.
Kısa kontrol listesi
- Sitenin hedefi belli: teklif, telefon, randevu ya da online satış
- Sayfa listesi çıktı; metinler ve gerçek fotoğraflar hazırlanıyor
- Bütçe, yıllık yenilemelerle birlikte birkaç yıllık toplam maliyet üzerinden planlandı
- Alan adı şirketiniz adına kayıtlı, erişim bilgileri sizde
- Firmanın canlı referanslarını telefonunuzdan açıp incelediniz
- Kapsam, takvim, revizyon, yıllık giderler, destek ve erişim bilgileri teklifte ya da sözleşmede yazılı
- Yayından önce formlar, mobil görünüm, SSL, hız ve yönlendirmeler kontrol edildi
- Search Console kuruldu, site haritası gönderildi, İşletme Profili’ne site adresi eklendi
Web sitesi yaptırmayı düşünüyorsanız işe ihtiyacınızı konuşarak başlayalım: Hedefinizi dinleyip size uygun yapıyı birlikte belirleyelim, kapsamı ve takvimi teklifte netleştirelim. Sürecimizi web tasarım hizmeti sayfamızda adım adım anlattık; yaptığımız işleri referanslarımızda inceleyebilirsiniz. Projenizi konuşmak için bize yazabilir ya da Kartal’daki ofisimizde yüz yüze görüşebiliriz.
