Online satış, işletmenize mesai saati ve raf sınırı olmayan bir mağaza açar. Ama e-ticarete başlamak yalnızca bir site açmaktan ibaret değil: resmi kayıtlardan ödeme altyapısına, yasal metinlerden kargoya kadar tamamlanması gereken bir dizi adım var.
Bu rehberde e-ticaret sitesi açmak için gerekenleri, başlamadan önce bilmeniz gereken sırayla topladık. Sonda, eksiklerinizi tek bakışta görebileceğiniz kısa bir kontrol listesi de var.
1. Vergi kaydı ve şirket türü
İnternetten düzenli satış yapmak çoğu durumda ticari faaliyet sayılır; bunun için vergi mükellefi olmanız gerekir. Küçük ölçekli başlangıçlar için şahıs şirketi genellikle yeterlidir. Büyümeyi, yatırım almayı ya da ortaklı ilerlemeyi planlıyorsanız limited veya anonim şirket de seçenekler arasında.
Hangi şirket türünün size uygun olduğu; ciro beklentinize, ürün grubunuza ve vergi durumunuza göre değişir. Bu kararı mutlaka mali müşavirinizle birlikte verin.
2. ETBİS kaydı
Türkiye’de internet üzerinden satış yapan işletmelerin, Ticaret Bakanlığı’na bağlı Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi’ne (ETBİS) kayıt olması gerekiyor. Kayıt, Bakanlığın ETBİS sayfasından e-Devlet bilgilerinizle yapılıyor ve birkaç adımda tamamlanıyor.
Kaydı sitenizi yayına almadan önce yapmanız, sonradan çıkabilecek sorunların önüne geçer.
3. Alan adı, barındırma ve SSL sertifikası
Markanıza uygun, kısa ve akılda kalıcı bir alan adı seçin ve şirketinizin adına kaydettirin. Alan adının ajansın ya da bir çalışanın adına kayıtlı olması, ileride firma değiştirmek istediğinizde sorun çıkarır.
Siteniz güvenilir bir sunucuda barınmalı ve bütün sayfalar SSL sertifikasıyla, yani adres çubuğunda kilit simgesiyle açılmalı. Kartla ödeme alınan bir sitede bu bir tercih değil, zorunluluktur.
4. Altyapı seçimi: hazır paket mi, size özel yazılım mı?
E-ticarete başlarken iki temel yol var:
- Hazır (kiralık) e-ticaret paketleri: Hızlı başlarsınız ve genellikle aylık ücret ödersiniz. Tasarım ve özellikler ise paketin sunduklarıyla sınırlıdır.
- Size özel e-ticaret altyapısı: Tasarım, ürün yapısı, kampanyalar ve entegrasyonlar işinize göre kurulur. Başlangıç maliyeti daha yüksektir; buna karşılık büyüdükçe esneklik kazandırır.
Bu kararı ürün sayınız, kampanya yapınız, bayilerinize toptan satış (B2B) yapıp yapmayacağınız ve kullandığınız muhasebe ya da ERP sistemi belirler. Seçeneklerin ayrıntılarını e-ticaret hizmeti sayfamızda anlattık.
5. Ödeme altyapısı: sanal POS
Kartla ödeme almak için bir bankadan sanal POS ya da lisanslı bir ödeme kuruluşu üzerinden ödeme altyapısı edinmeniz gerekir. Seçenekleri karşılaştırırken şunlara bakın:
- Komisyon oranları ve varsa sabit ücretler
- Taksit seçenekleri
- Satış tutarının hesabınıza geçme süresi
- 3D Secure desteği ve güvenlik standartları
6. Kargo ve iade süreci
Bir ya da birkaç kargo firmasıyla anlaşma yapın. Sitenizin kargo firmasıyla entegre çalışması, yani gönderinin otomatik oluşturulup takip numarasının müşteriye kendiliğinden iletilmesi, sipariş sayısı arttıkça size ciddi zaman kazandırır.
İade sürecinin nasıl işleyeceğini de baştan planlayın: iade kargosu kimin ödeyeceği, ürünün nasıl kontrol edileceği ve paranın ne kadar sürede iade edileceği net olmalı.
7. Yasal metinler
Türkiye’deki mesafeli satış mevzuatı gereği sitenizde en az şu metinler bulunmalı:
- Ön Bilgilendirme Formu ve Mesafeli Satış Sözleşmesi
- İptal, iade ve cayma hakkı koşulları (tüketicinin genel olarak 14 günlük cayma hakkı vardır)
- KVKK Aydınlatma Metni ve gerekiyorsa açık rıza metni
- Gizlilik ve Çerez Politikası
Bu metinlerin işinize göre hazırlanması ve bir hukukçu tarafından kontrol edilmesi en sağlıklı yoldur.
8. E-Arşiv ve e-Fatura
İnternet üzerinden satış yapan işletmeler, ciro eşiklerine göre e-Arşiv Fatura ve e-Fatura uygulamasına geçmekle yükümlü olabilir. Eşikler dönem dönem değiştiği için güncel durumu mali müşavirinize sorun.
Muhasebe programınızın sitenizle entegre çalışması, her siparişin elle faturaya dönüştürülmesi zahmetini ortadan kaldırır. Bu bağlantıların nasıl kurulduğunu ERP ve entegrasyon sayfamızda bulabilirsiniz.
9. Ürün fotoğrafları ve açıklamaları
Müşteri ürünü elle tutamaz; kararını fotoğrafa ve açıklamaya bakarak verir. Her ürün için şunları hazırlayın:
- Net, aynı ışıkta ve aynı arka planla çekilmiş fotoğraflar
- Ölçü, malzeme, kullanım ve bakım bilgilerini içeren açıklamalar
- Güncel fiyat ve stok bilgisi
Kendi cümlelerinizle yazılmış ürün açıklamaları, arama motorlarında görünürlüğünüzü de artırır. Bunun için SEO uyumlu içerik yazımı rehberimize göz atabilirsiniz.
10. Yayından sonra: tanıtım ve ölçüm
Site yayına girdikten sonra müşterinin sizi bulması gerekir. Başlıca kanallar SEO, Google Ads, sosyal medya ve e-posta pazarlamasıdır. Kampanya duyuruları için SMS ya da e-posta gönderecekseniz, ticari ileti göndermeden önce İleti Yönetim Sistemi’ne (İYS) kayıt olmanız gerektiğini unutmayın.
Hangi kanalın gerçekten satış getirdiğini görmek için Google Analytics ve Google Search Console’u ilk günden kurun. Arama motorlarında görünürlük için SEO hizmeti sayfamıza bakabilirsiniz.
E-ticaret için gerekli belgeler
Hangi belgelerin isteneceği; başvurduğunuz bankaya, ödeme kuruluşuna, kargo firmasına ya da pazaryerine ve şirket türünüze göre değişir. En sık istenenler şunlardır:
- Vergi levhası: Vergi kaydınızın belgesi. Sanal POS, kargo ve pazaryeri başvurularının çoğunda istenir.
- Kimlik fotokopisi: Şahıs şirketlerinde işletme sahibinin, limited ve anonim şirketlerde şirket yetkililerinin ve ortakların kimlikleri.
- İmza beyannamesi ya da imza sirküleri: Şahıs şirketleri için notardan alınan imza beyannamesi; limited ve anonim şirketler için imza sirküleri.
- Ticaret sicil gazetesi ve faaliyet belgesi: Limited ve anonim şirketler için.
- Banka hesap bilgisi: Satışlarınızın yatacağı, işletmeniz adına açılmış hesabın IBAN’ını gösteren belge.
Belge listeleri kurumdan kuruma ve zamanla değişebildiği için başvurmadan önce ilgili kurumdan güncel listeyi isteyin.
Kısa kontrol listesi
- Vergi kaydı (şahıs ya da sermaye şirketi)
- Gerekli belgeler: vergi levhası, kimlik, imza beyannamesi ya da sirküleri, banka hesap bilgisi
- ETBİS kaydı
- Şirketiniz adına alan adı, güvenilir barındırma ve SSL sertifikası
- E-ticaret altyapısı: hazır paket ya da size özel yazılım
- Sanal POS ya da ödeme kuruluşu anlaşması
- Kargo anlaşması ve entegrasyonu, iade süreci
- Yasal metinler: ön bilgilendirme, mesafeli satış, iade, KVKK, çerez
- E-Arşiv ve e-Fatura durumu
- Ürün fotoğrafları ve açıklamaları
- Tanıtım planı ve ölçüm araçları
Nereden başlamalı?
Bu adımların çoğu birbirine bağlı; örneğin ödeme altyapısı başvurusunda sitenizin ve yasal metinlerinizin hazır olması istenir. Bu yüzden altyapı seçimini ve teknik kurulumu, resmi işlemlerle paralel yürütmek zaman kazandırır.
E-ticaret projelerinde altyapı seçiminden ödeme, kargo ve muhasebe entegrasyonlarına kadar süreci uçtan uca yürütüyoruz. Esoltec ve Aquawise gibi e-ticaret projelerimizi referanslarımızda inceleyebilirsiniz. Projenizi konuşmak için bize yazın.
